Từ năm 2026, người dân được khám sức khoẻ định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm một lần, triển khai theo nhóm đối tượng và lộ trình ưu tiên, kèm lập sổ sức khoẻ điện tử. Chủ trương nêu trong Nghị quyết 72-NQ/TW ngày 9/9/2025 của Bộ Chính trị, được luật hoá tại Luật Phòng bệnh số 114/2025/QH15 do Quốc hội thông qua ngày 10/12/2025, có hiệu lực từ 1/7/2026.
Theo báo cáo của 34/34 tỉnh, thành phố được báo chí đưa tin cuối tháng 7/2026, tính đến trước ngày 23/7/2026 cả nước có 30.144.997 người đã được khám, tương đương 29,63% dân số. Phần dưới giải thích ai được ưu tiên, một lần khám gồm những gì, ai trả tiền, và bạn nên chuẩn bị gì khi được mời khám.
Các văn bản làm nên chính sách
Chính sách khám miễn phí đi qua bốn tầng văn bản. Biết tầng nào quy định gì giúp bạn tra đúng chỗ khi có thắc mắc.
| Văn bản | Thời điểm | Nội dung chính |
|---|---|---|
| Nghị quyết 72-NQ/TW của Bộ Chính trị | 9/9/2025 | Chủ trương: từ năm 2026 khám định kỳ hoặc sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm một lần, lập sổ sức khoẻ điện tử quản lý theo vòng đời |
| Luật Phòng bệnh số 114/2025/QH15 | Thông qua 10/12/2025, hiệu lực 1/7/2026 | Nhà nước bảo đảm khám định kỳ hoặc sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm một lần; Chính phủ quy định phạm vi, đối tượng, lộ trình ưu tiên, cơ sở khám và nguồn kinh phí |
| Nghị định 165/2026/NĐ-CP | Năm 2026 | Quy định chi tiết một số điều của Luật Phòng bệnh, trong đó có phạm vi, đối tượng, lộ trình, cơ sở thực hiện và nguồn lực cho khám định kỳ, khám sàng lọc |
| Chỉ thị 17/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ và Công văn 3401/BYT-KCB ngày 12/5/2026 của Bộ Y tế | Năm 2026 | Tổ chức triển khai trên toàn quốc; hướng dẫn nội dung chuyên môn của lần khám |
Luật Phòng bệnh cũng sửa đổi Luật Bảo hiểm y tế theo hướng Quỹ Bảo hiểm y tế chi trả chi phí khám định kỳ, khám sàng lọc theo lộ trình và khả năng cân đối của quỹ. Trong thời gian quỹ chưa chi trả, ngân sách nhà nước và các nguồn hợp pháp khác bảo đảm kinh phí.
Ai được khám trước trong năm 2026
Chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ về tổ chức khám định kỳ hoặc sàng lọc miễn phí, được báo chí đưa tin tháng 5/2026, yêu cầu địa phương quan tâm, ưu tiên các nhóm sau:
- Người có công với cách mạng.
- Người cao tuổi.
- Người khuyết tật.
- Người thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo.
- Người mắc bệnh mạn tính.
- Người dân tộc thiểu số và miền núi; người sống ở vùng khó khăn, đặc biệt khó khăn, biên giới, hải đảo.
- Học sinh, sinh viên, học viên: Bộ Giáo dục và Đào tạo phối hợp với cơ sở khám bệnh, chuẩn bị xong trong tháng 6/2026 để triển khai từ đầu năm học 2026–2027.
- Người lao động: người sử dụng lao động tổ chức khám hằng năm theo pháp luật về lao động, không thay bằng chương trình khám miễn phí của Nhà nước.
Mục tiêu nêu trong chỉ thị là đến hết năm 2026 toàn dân được khám và được lập sổ sức khoẻ điện tử. Ưu tiên không có nghĩa là người ngoài các nhóm trên bị loại; nó quyết định thứ tự xếp lịch khi năng lực của trạm y tế, bệnh viện có hạn.
Một lần khám gồm những gì
Nội dung khám theo hướng dẫn chuyên môn của Bộ Y tế được báo chí đưa tin tháng 5/2026. Bảng tóm tắt theo nhóm tuổi; danh mục chi tiết do cơ sở khám áp dụng theo hướng dẫn.
| Nhóm | Nội dung chính |
|---|---|
| Người từ 18 tuổi | Khám lâm sàng (tiền sử bản thân và gia đình, thể lực, nội khoa, tai mũi họng và các chuyên khoa theo mẫu); xét nghiệm máu: công thức máu, đường máu, urê, creatinin, men gan ASAT, ALAT; nước tiểu: đường, protein; X-quang ngực thẳng |
| Phụ nữ | Khám sản phụ khoa theo phụ lục riêng của Bộ Y tế |
| Từ 6 đến dưới 18 tuổi | Khám lâm sàng các chuyên khoa; xét nghiệm chỉ làm khi bác sĩ chỉ định hoặc khi cá nhân, đơn vị, địa phương chi trả thêm |
| Dưới 6 tuổi | Theo hướng dẫn khám riêng cho trẻ dưới 6 tuổi của Bộ Y tế |
| Nhóm có tiêu chuẩn ngành | Lái xe, người làm hàng không, đường sắt, thuyền viên, lực lượng vũ trang tiếp tục theo tiêu chuẩn và quy trình riêng của ngành |
Khi phát hiện dấu hiệu nghi ngờ như lao phổi hay khối u phổi qua phim X-quang, bác sĩ phải chỉ định thêm xét nghiệm hoặc chuyển người khám tới nơi chẩn đoán, điều trị. Phần chẩn đoán, điều trị tiếp theo không còn là khám định kỳ miễn phí; chi phí khi đó tính theo quyền lợi bảo hiểm y tế của người bệnh.
Sổ sức khoẻ điện tử: kết quả khám đi đâu
Mỗi lần khám tạo ra dữ liệu: chỉ số huyết áp, đường máu, kết quả X-quang, kết luận của bác sĩ. Nghị quyết 72-NQ/TW yêu cầu lập sổ sức khoẻ điện tử để quản lý sức khoẻ theo vòng đời. Theo báo chí đưa tin tháng 5/2026, sổ sức khoẻ điện tử được quản lý thống nhất toàn quốc trên nền tảng VNeID, Trung tâm Thông tin y tế quốc gia hướng dẫn kết nối, đồng bộ dữ liệu và bảo đảm an toàn thông tin.
Đến trước ngày 23/7/2026, 3.817.409 người đã được lập sổ sức khoẻ điện tử, theo cùng báo cáo nêu số 30.144.997 người đã khám. Hai con số chênh nhau nhiều cho thấy việc khám và việc đưa kết quả lên sổ điện tử chạy với tốc độ khác nhau.
Với người dân, giá trị của sổ nằm ở chỗ lần khám sau và lần đi chữa bệnh sau, bác sĩ xem được kết quả cũ. Một chỉ số đường máu hơi cao năm nay chỉ thật sự có ý nghĩa khi đặt cạnh chỉ số năm trước. Vì vậy, sau khi khám, bạn nên kiểm tra trên ứng dụng VNeID xem kết quả đã được cập nhật chưa, và hỏi lại cơ sở khám nếu chưa thấy.
Nếu chưa có tài khoản định danh điện tử mức 2, kết quả vẫn được lưu ở cơ sở khám; bạn nên xin bản giấy và giữ lại.
Vì sao Nhà nước trả tiền cho người chưa ốm
Chính sách khám miễn phí đặt trong một logic rộng hơn của Nghị quyết 72-NQ/TW: lấy phòng bệnh làm ưu tiên. Nghị quyết nêu hạn chế là số năm sống khoẻ mạnh của người Việt Nam còn thấp, và đặt mục tiêu đến năm 2030 tuổi thọ trung bình 75,5 tuổi, trong đó số năm sống khoẻ mạnh tối thiểu 68 năm. Khoảng cách giữa hai con số là những năm sống chung với bệnh.
Nhiều bệnh mạn tính như tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh thận mạn, bệnh gan diễn tiến nhiều năm không triệu chứng. Gói xét nghiệm cơ bản ở trên (đường máu, creatinin, men gan, X-quang ngực) được chọn vì phát hiện được sớm chính những bệnh này với chi phí thấp. Điều trị ở giai đoạn sớm rẻ hơn nhiều so với khi đã biến chứng, cả cho người bệnh lẫn cho Quỹ Bảo hiểm y tế.
Luật Phòng bệnh năm 2025 cũng lập Quỹ phòng bệnh, một nguồn được báo chí nêu là có tham gia hỗ trợ khám sàng lọc, khám định kỳ miễn phí. Cùng với ngân sách và Quỹ Bảo hiểm y tế, đây là ba nguồn tiền chính của chính sách.
Với người đọc, điều rút ra là: kết quả khám chỉ có giá trị khi được theo dõi. Một lần khám không kèm việc đọc kết quả, hỏi bác sĩ và khám tiếp khi cần thì gần như không thay đổi gì.
Chuẩn bị khi được mời khám: sáu bước
Lịch khám thường do trạm y tế xã, phường thông báo qua tổ dân phố, thôn hoặc nhà trường. Một số bước chuẩn bị đơn giản giúp lần khám có giá trị hơn:
- Mang căn cước và thẻ bảo hiểm y tế (hoặc ứng dụng VNeID đã tích hợp thẻ) để cơ sở khám định danh và gắn kết quả vào đúng hồ sơ.
- Nhịn ăn sáng nếu được báo có xét nghiệm đường máu; uống nước lọc vẫn được, trừ khi được dặn khác.
- Mang theo đơn thuốc đang dùng và kết quả khám cũ nếu có, nhất là với người có bệnh mạn tính.
- Ghi sẵn tiền sử: bệnh đã mắc, phẫu thuật, dị ứng thuốc, bệnh trong gia đình như tăng huyết áp, đái tháo đường, ung thư.
- Khi nhận kết quả, hỏi rõ chỉ số nào ngoài ngưỡng, có cần khám chuyên khoa không, và nơi khám tiếp.
- Sau vài ngày, kiểm tra kết quả trên sổ sức khoẻ điện tử; chưa thấy thì báo lại trạm y tế.
Người cao tuổi đi lại khó khăn nên hỏi trạm y tế về lịch khám lưu động hoặc khám tại thôn, tổ dân phố, vì nhiều địa phương tổ chức theo hình thức này cho nhóm ưu tiên.
Đọc sao cho đúng và lỗi hay gặp
Khám miễn phí là chính sách mới, nhiều thông tin truyền miệng chưa chính xác. Các điểm dưới đây giúp bạn tránh hiểu sai:
- "Miễn phí" áp dụng cho gói khám định kỳ, sàng lọc theo danh mục; chẩn đoán, điều trị phát sinh sau đó tính theo bảo hiểm y tế.
- Không có quy định bắt buộc phải khám ở bệnh viện lớn; nơi khám do địa phương bố trí, thường là trạm y tế xã, phường và bệnh viện trên địa bàn.
- Người lao động có hợp đồng vẫn được doanh nghiệp tổ chức khám định kỳ; chương trình của Nhà nước không thay trách nhiệm đó.
- Hội đồng nhân dân tỉnh có thể mở rộng đối tượng, danh mục khám theo khả năng ngân sách, nên nội dung giữa hai tỉnh có thể khác nhau.
- Con số "30 triệu người đã khám" là mốc trước ngày 23/7/2026; số mới hơn cần tra báo cáo sau mốc đó.
- Ngày 7/4 hằng năm được Nghị quyết 72-NQ/TW chọn là Ngày Sức khoẻ toàn dân; đây không phải ngày khám bắt buộc.
Khi gặp tin về khám miễn phí ở địa phương mình, hãy hỏi trạm y tế ba điều: lịch khám, danh mục khám và nơi xem kết quả.
Câu hỏi thường gặp
Từ năm nào người dân được khám sức khoẻ miễn phí mỗi năm một lần?
Từ năm 2026, theo Nghị quyết 72-NQ/TW. Luật Phòng bệnh số 114/2025/QH15, hiệu lực từ 1/7/2026, quy định Nhà nước bảo đảm người dân được khám định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm một lần theo lộ trình và nhóm đối tượng ưu tiên.
Ai được ưu tiên khám sức khoẻ miễn phí trong năm 2026?
Người có công, người cao tuổi, người khuyết tật, người thuộc hộ nghèo và cận nghèo, người mắc bệnh mạn tính, người dân tộc thiểu số và miền núi, người sống ở vùng khó khăn, biên giới, hải đảo. Học sinh, sinh viên được khám từ đầu năm học 2026–2027.
Khám sức khoẻ miễn phí gồm những xét nghiệm gì?
Với người từ 18 tuổi, theo hướng dẫn chuyên môn của Bộ Y tế được báo chí đưa tin: công thức máu, đường máu, urê, creatinin, men gan ASAT và ALAT, nước tiểu tìm đường và protein, X-quang ngực thẳng, cùng khám lâm sàng. Phụ nữ khám thêm sản phụ khoa theo phụ lục riêng.
Đã có bao nhiêu người được khám sức khoẻ miễn phí?
Tính đến trước ngày 23/7/2026, cả nước có 30.144.997 người được khám, bằng 29,63% dân số, theo báo cáo của 34/34 tỉnh, thành phố được báo chí đưa tin cuối tháng 7/2026. Cùng mốc đó có 3.817.409 người được lập sổ sức khoẻ điện tử.
Ai trả tiền cho lần khám sức khoẻ miễn phí?
Ngân sách nhà nước, Quỹ Bảo hiểm y tế và các nguồn hợp pháp khác. Quỹ Bảo hiểm y tế chi trả theo lộ trình và khả năng cân đối của quỹ. Với người lao động, người sử dụng lao động vẫn chi trả khám định kỳ theo pháp luật về lao động.
Phát hiện bệnh khi khám miễn phí thì điều trị có được miễn phí không?
Phần khám định kỳ, sàng lọc là miễn phí. Khi phát hiện dấu hiệu bệnh và phải chẩn đoán, điều trị tiếp, chi phí được tính theo quyền lợi bảo hiểm y tế của người bệnh, gồm phần quỹ chi trả và phần cùng chi trả nếu có.